रोज चार गोष्टी लिहा: प्रत्येक जनावराचे दूध, कळपाने खाल्लेले खाद्य, जनावरात दिसलेला बदल आणि आलेला किंवा गेलेला पैसा. त्यामुळे फार्मची रोज सकाळी तपासणी करणे सोपे होते. चांगली दूध नोंद जनावरापासून सुरू होते, दूध संकलन केंद्रापासून नाही.
- प्रत्येक गाय किंवा म्हशीचे सकाळचे आणि संध्याकाळचे दूध वेगळे लिहा.
- चारा किलोमध्ये लिहा आणि खरेदीची पावती जपून ठेवा.
- कमी खाणे, सुस्ती, माजाची लक्षणे किंवा उपचार त्याच दिवशी नोंदवा.
- डेअरीची पावती आल्यावर एकूण दूध आणि दर तपासा.
डिजिटल दूध नोंदीचा उपयोग काय?
संकलन केंद्राला तुम्ही दिलेले दूध दिसते. पण गौरीने आज सकाळी कमी दूध दिले, काल सायलेज बदलले किंवा एखादी म्हैस चारा खात नाही, हे त्याला कळत नाही. रोजची नोंद डेअरीच्या पावतीला तुमच्या गोठ्यातील कामाशी जोडते.
वही असो किंवा फोन, तुमची नोंद ही उणीव भरून काढते. दूध कमी झाले तर चारा, माज, विणे आणि उपचार मागे जाऊन पाहता येतात. मोठा अहवाल नको. रोज त्याच काही गोष्टी लिहिण्याची सवय पुरेशी आहे.
प्रत्येक जनावरासाठी काय नोंदवायचे?
जनावराचे नाव किंवा टॅग, मग सकाळचे आणि संध्याकाळचे दूध लिहा. समस्या लवकर शोधायची असेल तर पूर्ण कळपाचा एकच आकडा लिहू नका. एक गाय तिच्या नेहमीच्या दुधापेक्षा कमी देत असते, तरी कळपाचे एकूण दूध ठीक दिसू शकते.
| नोंद | काय लिहायचे | कसा उपयोग होतो |
|---|---|---|
| दूध | सकाळ आणि संध्याकाळचे किलो | त्या जनावराच्या नेहमीच्या दुधापेक्षा घट दिसते. |
| चारा | प्रत्येक गटाला दिलेला चारा व पशुखाद्य, किलोमध्ये | दूध आणि चारा खर्चातील बदल समजतो. |
| आरोग्य | भूक कमी, ताप, पातळ शेण, इजा किंवा उपचार | पशुवैद्याला स्पष्ट माहिती मिळते. |
| प्रजनन | माज, कृत्रिम रेतन, गर्भ तपासणी आणि विणे | महत्त्वाच्या तारखा कोणाच्या आठवणीवर राहत नाहीत. |
| पैसा | चारा, पशुवैद्य, मजुरी आणि डेअरीचे पैसे | प्रति लिटर खर्च आणि महिन्याचा निकाल दिसतो. |
तुम्ही जे पाहिले तेच लिहा, कारणाचा अंदाज नको. उदाहरणार्थ: "गौरीने अर्धा चारा खाल्ला आणि संध्याकाळी 2 किलो कमी दूध दिले." हे फक्त "आजारी" लिहिण्यापेक्षा जास्त उपयोगी आहे. जनावर चारा खात नसेल, ताप असेल, वेदना असतील, कासेला इजा असेल किंवा दूध अचानक बदलेल तर पशुवैद्याला बोलवा.
दूध कमी झाले आहे हे कसे ओळखायचे?
प्रत्येक जनावराची तुलना त्याच्याच अलीकडच्या नोंदीशी करा, सर्वांत जास्त दूध देणाऱ्या गायीशी नाही. एकदा कमी दूध येऊ शकते. पण कमी येणे सुरूच राहिले आणि चारा कमी खाणे किंवा आरोग्यात बदल दिसला तर तपासा. आधी दूध काढण्याची वेळ, चारा, पाणी किंवा नोंद करणारी व्यक्ती बदलली आहे का ते पहा.
दूधाची नोंद वजनकाट्याजवळ करा. दूध काढणाऱ्या कामगाराने लगेच किलो लिहिले तर रात्री अंदाज लावावा लागत नाही. NDDB चे डेअरी ज्ञान संसाधन दूध, पोषण आणि प्रजनन व्यवस्थापन हे एकमेकांशी जोडलेले निर्णय मानतात.
चारा आणि खर्च कसा लिहायचा?
प्रत्येक जनावराला वेगळे खाद्य देणे शक्य नसेल तर गटानुसार नोंद करा: दुधाळ जनावरे, आटवलेल्या गायी, कालवडी आणि वासरे. रोजचा हिरवा चारा, सुका चारा आणि पशुखाद्य किलोमध्ये लिहा. खरेदीवेळी पोत्याचे वजन, दर आणि तारीख नोंदवा. पावती ठेवा किंवा फोटो काढा.
महिन्याच्या शेवटी कळपाचा सर्व खर्च जोडा आणि काढलेल्या दुधाच्या एकूण किलोने भागा. ही प्रति लिटरची किंमत आहे. डेअरी नफा कॅल्क्युलेटर मध्ये हिशोब करा आणि दूध फॅट आणि SNF कॅल्क्युलेटर मध्ये दुधाच्या चाचणीनुसार पैसे तपासा.
डेअरीच्या पावतीशी नोंद कशी जुळवायची?
डेअरीची पावती आल्यावर त्यातील दिवस, एकूण किलो, फॅट, SNF आणि दर तुमच्या नोंदीशी जुळवा. एक दिवस वेगळा दिसला तर आधी तो दिवस शोधा: दूध उशिरा नेले का, एखादी नोंद राहिली का, की पावतीतील आकडा वेगळा आहे? फरक लगेच लिहून ठेवा. महिन्याच्या शेवटी आठवणीतून शोधण्यापेक्षा हा तपास सोपा असतो.
वही की फोन: कोणते चांगले?
नोंद न ठेवण्यापेक्षा वही चांगली. नेटवर्क नसताना ती चालते आणि कामगार आजपासून सुरू करू शकतो. पण जुनी नोंद शोधणे, बेरीज करणे आणि एका जनावराचा पॅटर्न पाहणे कठीण जाते. फोन तेच सोपे रेकॉर्ड ठेवून जुन्या दुधाशी तुलना दाखवत असेल तर तो उपयोगी ठरतो.
अंतिम नोंदीसाठी एक जागा ठरवा. दूध भिंतीच्या कॅलेंडरवर, आरोग्य सैल कागदावर आणि खर्च कोणाच्या WhatsApp वर ठेवू नका. गरजेच्या वेळी तीन अपूर्ण गोष्टी नव्हे, एक उत्तर हवे असते.
या आठवड्यात काय करायचे
- प्रत्येक दुधाळ जनावराच्या नावाची किंवा टॅगची एक ओळ तयार करा.
- 7 दिवस दूध काढल्यावर लगेच सकाळचे आणि संध्याकाळचे दूध लिहा.
- प्रत्येक चारा खरेदी आणि प्रत्येक गटाला दिलेले किलो लिहा.
- माज, उपचार, आरोग्याची लक्षणे आणि प्रजननाची तारीख त्याच दिवशी लिहा.
- आठवड्याच्या शेवटी ज्या जनावराचे दूध किंवा भूक बदलली आहे ते ओळखा आणि नोंद पशुवैद्य किंवा पर्यवेक्षकाला दाखवा.
Pashupaalak प्रत्येक जनावराचे दूध, चारा, आरोग्य आणि खर्च एकत्र ठेवते, गोठ्यात इंटरनेट नसले तरीही. कामगार मराठी, हिंदी किंवा इंग्रजीत नोंद करू शकतात आणि मालकाला दुधातील बदल व महिन्याचा हिशोब एकाच ठिकाणी दिसतो. वेब अॅपवर मोफत सुरू करा। महत्त्वाचे म्हणजे रोज नोंद करणे.
